Sự xuất hiện của Phật Thích Ca trên thế giới loài người là một vinh hiển cho con người và cuộc đời. Ngài là kết tinh của muôn ngàn hương hoa từ bi và trí tuệ, là điềm lành cho chúng sanh, là hiện thân của chân lý. Vậy là phật tử hay không là phật tử thiết nghĩ cũng cần biết sơ lược về lịch sử và những diễn biến lớn của cuộc đời Ngài : Vị giáo chủ khai sáng Đạo phật.

Niên đại đản sinh : Đức Phật đản sinh nhằm ngày trăng tròn tháng Vesak của Ấn độ, tức là ngày 15 tháng Tư  âm lịch, năm 624 trước Công Nguyên. Theo thống nhứt thế giới tại Nhật năm 1952 : lấy ngày nhập Niết bàn làm Phật lịch Vậy phật lịch năm nay là năm  2553 và Tây lịch năm 2009 còn Âm Lịch : năm Kỷ sửu .

Thân thế và nơi đản sinh : Thái tử Sĩ Đạt Ta thuộc giai cấp Sát Đế Lị, giòng tộc Thích Ca, đại quý tộc Ấn độ, con Hoàng đế Tịnh Phạn  và hoàng hậu Ma Gia. Sau 23 năm kết hôn vẫn chưa có con, một đêm Hoàng hậu nằm mộng thấy voi trắng sáu ngà đến tặng bà cành hoa từ đó bà mang thai. Theo tục lệ hoàng hậu trở về kinh đô Davadaha nước Câu Li để sinh đẻ. Khi đến vườn hoa Lumbini dưới gốc cây Vô Ưu, đản sinh Đấng Thế Tôn. Bảy ngày sau, Hoàng hậu Ma Da tạ thế, bà dì kế mẫu là  Ma Ha Ba Xà Ba Đề trong nôm và nuôi dưỡng Thái tử đến lúc trưởng thành.

Biểu tướng và tư chất : Thái tử có 32 tướng quý và 80 vẻ đẹp, chữ Vạn trước ngực là biểu trưng báo trước thái tử sẽ xuất gia thành Phật còn tại gia sẽ là vị vua trên tất cả vị vua hoàn cầu. Đó là lời cùa nhà tiên tri A Tư Đà .

Thờì niên thiếu : Thái tử là vị thiếu niên thiên tài bác học đương thời. Năm 16 tuổi vâng lệnh vua cha kết hôn với công nương Da Du Đà La, 13 năm sau hạ sinh một con trai là La Hầu La.

Lý do tầm đạo : Sau khi dạo bốn cửa thành Thái tử cảm nhận bao nỗi thống khổ của trần gian : Sinh, Lão, Bệnh, Tử và sự bất công, áp bức do giai cấp Bà La Môn Giáo gây ra, từ đó đem ý định từ giả hoàng gia, dứt tình ái với Công nương Yasôddhara và Rahula, vượt thành xuất gia tu đạo giải thoát, độ mình và độ người đến lúc viên mãn. Đúng đêm Mùng 8 tháng 2 lúc Ngài đúng 29 tuổi, cùng hầu cận Xa Nặc đến bờ sông Anoma, cắt tóc khoác lên vai tấm y vàng thay cẩm bào và nói với Chandaka : " Chính vì đêm tối ta mới đi tìm ánh sáng ". Rồi bao ngày tháng đi khắp đó đây tìm các bậc chân sư nổi tiếng học đạo. Nhưng Ngài không hài lòng.

Sáu năm khổ hạnh : Trên con đường thiên lý, ngài đến cách rừng gần làng Ouroubilva ( còn gọi là Dukarakrya : khổ hạnh lâm ) nơi có con sông Nairanjani, thuộc vương xá Râdjagriha, gặp năm anh em : 1-Ajnàta Kaundinya ( Kiều Trần Như ), 2-Asvajit ( A Tháp Bà ), 3-Bhadrika ( Bạt-Đề ), 4-Dasabala Kâsyapa ( Thập Lực Ca Diếp ), 5-Mahânâman ( Ma Ha Nan ) là đệ tử của đại sư Rudraka và tu khổ hạnh ở đây 6 năm. Vì ép xác tu khổ hạnh nên kiệt sức và ốm yếu. Tín chủ Sujatâ là con gái của trưởng giả Senani và bà Nadica, thấy thế mới khuấy sữa với mật ông dâng lên ngài một bát, độ xong ngài khỏe lại như thường. Năm anh em Kiều Trần Như bỏ thầy Rudraka theo Ngài nay đã bất bình và bỏ đi sang thành Béranlès ẩn tu trong rừng Mrigadâ ( Lộc Uyển ) ở Rishipatana. Lúc nầy chỉ còn một mình Ngài đến cội Bodhi ( Bồ Đề ) thuộc xứ Goya mà trải cỏ dưới cây ngồi thiền và thệ nguyện rằng : " Nếu ta ngồi đây mà không tìm ra dạo lý nhiệm mầu, không tìm ra lẽ huyền bí của vũ trụ vạn pháp, dù thịt nát, xương tan, ta quyết định không rời bỏ chổ ngồi này ". Suốt 49 ngày thiền định bổng vào ngày cuối, lúc sao Mai vừa xuất hiện rực rỡ trên bầu trời xanh Ngài cảm nhận bao phiền não khoảnh khắc rũ sạch : Ngài đã Giác ngộ ở ngôi vị Đại Giác với danh hiệu là Thích Ca Mâu Ni ( Cakyamani ). Năm ấy lúc Ngài 35 tuổi.

45 năm thuyết pháp độ sinh : Đầu tiên Ngài đến Béranes, bên bờ sông
Nairanjanà, nơi rừng Mrigadâva chuyển pháp luân độ năm anh em Kiều
Trần Như vớí bài pháp đầu tiên là Bát Chánh Đạo như một tuyên ngôn
trung đạo kèm theo pháp hànhTứ Diệu Đế, năm Vị này là đệ tử đầu tiên
của Ngài và sau khi hành pháp Tứ Diệu Đế các vị này đều chứng qủa
Thanh văn. Cũng từ đây từ Tam bảo chớm nở và tăng đoàn hình thành
vào thời gian này. Tất cả lời dạy và quy củ cũng như nhũng lời bình luận tùy
cơ duyên giáo hoá trong 45 năm, hơn 500 hội nói pháp để thành hình tam  
tạng kinh luật luận sau này.

Đức Phật nhập Niết Bàn : Đức Thế Tôn đã độ thế viên mãn, ngài di
chúc lại cho đệ tử bằng những lời vàng ngọc, xong Ngài từ giả thành Sravasli
( nay là thành Sateth Maheth ) mà sang thành Kusinagarâ giữa hai cây Cala
trong cánh rừng dưới triền núi Hiranyavat và thị tịch ở đây, lúc Ngài 80 tuổi.